De portretlens

Het verschil tussen een professioneel uitziende foto en een familie-kiekje, is het verschil in scherpte in de foto. Professionele fotografen weten door slim gebruik van scherpte en onscherpte in combinatie met een goed uitgedachte compositie een verhaal te vertellen in één foto.

Om zo’n mooi verschil te krijgen in scherpte heb je een groot diafragma nodig. En dat vind je bij uitstek op “prime-lenzen”. Deze lenzen hebben geen zoom, maar vangen enorm veel licht. Met wat oefening maak je het topje van iemands neus scherp, terwijl z’n oren al wazig zijn.

Het is een heerlijke lens om foto’s mee te schieten, ondanks het verlies van zoommogelijkheden. Het verplicht je om meer na te denken over compositie, over scherpte, … Natuurlijk moet je steeds blijven onthouden dat de onscherpte van de achtergrond niet altijd gewenst is. Wil je een mooie foto van je kinderen die poseren voor het kasteel in Disneyland, dan wil je het kasteel óók scherp natuurlijk.

[Show as slideshow]

De alles-in-één-lens

De 1.8 lens is dus geweldig voor portretfotografie en een uitkomst bij minder licht. Maar En die vond ik in mijn Sigma DC 18-200mm lens. Met deze lens heb ik een geweldige groothoek, een redelijke lichtsterkte, en een krachtige zoom. Het is in vergelijking met de kostprijs van de camera, een hele investering maar een prachtding om mee te werken. In één lens heb je alles bij je wat je maar nodig kan hebben. ‘t Is een zwaar geval, maar de resultaten zijn geweldig.

De flits

Flitsen doe je beter niet, was altijd mijn devies. Logisch, want met de kleine flitsjes op een compactcamera of op de spiegelreflex, zijn de resultaten erbarmelijk. Toen ik een degelijke opzetflits van fotograaf en schoonpa Herman Huys mocht gebruiken, ging er echter een wereld voor me open. Het is tòch mogelijk om mooie resultaten te bereiken met flits. Het is tòch mogelijk om niet alle sfeer uit een scène weg te flitsen.

De flits blijft mijn minst favoriete toevoeging aan mijn arsenaal van mogelijkheden, omdat het veel extra gewicht, extra batterijen en extra denkwerk vraagt… Maar als foto’s die vroeger onmogelijk waren plots binnen bereik komen, neem je die lasten er graag bij.

Dit is deel 1 in een reeks van 4 artikels:

• Deel 1: Beginnen fotograferen met een spiegelreflexcamera: voor- en nadelen
• Deel 2: Bijlezen op de theorie van het fotograferen en nabewerken op de computer
• Deel 3: Extra materiaal: portretlens, zoomlens en opzetflitser
• Deel 4: Conclusie: het is niet (enkel) het materiaal, het is vooral je oog dat voor mooie foto’s zorgt

1. De eerste ervaringen met de Nikon D60

Blij als een kind was ik toen mijn Nikon D60 aankwam. Aan die aankoop ging geen groot vooronderzoek vooraf. De helft van wat er bij de specificaties van de camera stond verstond ik niet. En zoals wel vaker het geval is: je weet niet goed welke eigenschappen je zeker moet controleren, tot je zélf een toestel hebt.

Ik had dan ook maar gekozen voor de standaard lens (de zogenaamde kitlens) die in één pakket met de camera zelf (de body) verkocht werd.

Een dag na de aankoop, was’t carnaval op de school van de kinderen. De ideale kans om de camera een eerste keer uit te proberen, en de leuke en minder leuke kanten van zo’n digitale reflexcamera te ontdekken.

De leuke eerste indrukken van een spiegelreflex

- Foto’s worden zonder vertraging (vaak shutterlag genoemd) getrokken! Een groot verschil met andere digitale camera’s waar er wat tijd zit tussen het moment dat je klikt en dat de foto effectief vastgelegd wordt. Scherpstellen gaat ook véél sneller.
– In portret-modus is de achtergrond mooi wazig en de voorgrond scherp.
– Groothoek fotografie … zalig! Je krijgt plots veel meer op één foto.
– De batterij lijkt onaangeroerd na een hele middag van foto’s schieten.

De tegenvallers

• De zoom is wel héél erg beperkt. Die kitlens heeft nauwelijks zoom-mogelijkheden. (vergelijkbaar met x2,5 zoom)  En met zo’n grote camera kan je niet dichtbij komen zonder op te vallen.
• Bewogen foto’s zijn er nog steeds bij weinig licht.
• Geflitste foto’s blijven pijnlijk wit afgebleekt en donker in de achtergrond.
• Er zijn nog evenveel mislukte foto’s als vroeger.
• Geen schermpje meer op de achterkant dat je een beeld geeft van je foto’s, maar altijd door het “oogje” kijken. Dat staat dan misschien wel professioneel, het beperkt wel de mogelijkheden om gewaagde perspectieven (boven je hoofd, of van op de grond) te gebruiken.

Kortom

Eigenlijk waren mogelijkheden met de camera er niét groter op geworden. In tegendeel, tegenover mijn 10x zoom van mijn vorige camera werd ik in mijn zoom-mogelijkheden beperkt. Het enige echt tastbare voordeel was dat mijn foto’s onmiddellijk genomen werden. Er waren nog steeds veel mislukte foto’s, maar die paar foto’s die wél gelukt waren, waren zeer geslaagd te noemen.

Dit is deel 1 in een reeks van 4 artikels:

• Deel 1: Beginnen fotograferen met een spiegelreflexcamera: voor- en nadelen (dit artikel)
• Deel 2: Bijlezen op de theorie van het fotograferen en nabewerken op de computer
• Deel 3: Extra materiaal: portretlens, zoomlens en opzetflitser
• Deel 4: Conclusie: het is niet (enkel) het materiaal, het is vooral je oog dat voor mooie foto’s zorgt

t Is eigenlijk oneerbiedig om het werk van het IT-huis te bestempelen als “Facebook for dummies”. Maar de bedoeling van de bundel is gelijkaardig aan die van de gekende gele “for dummies” boekjes. Het IT-huis heeft als doelstelling om de digitale kloof te verkleinen. Met verschillende projecten proberen ze anderstaligen, mensen uit kansarme milieus, laaggeschoolden, … mee te nemen in de digitale evoluties.

Eenvoudige termen en stappenplannen voor Facebook

Het boekje staat vol stappenplannen, rijkelijk geïllustreerd met screenshots. Dat maakt het voor mensen die Facebook in een andere taal gebruiken of het Nederlands maar slecht beheersen toch ook bruikbaar. Het is ook een prima bron van informatie voor leerkrachten die iets willen vertellen over Facebook, en het gebruik er van in de klas.

Het straffe is dat er zowel op het PC-niveau met Microsoft Word (en ook Power Point, …), als op Mac niveau met Pages een eenvoudige oplossing voor is. Met enkele klikjes werk je die lelijke witte of gekleurde achtergrond weg.

1. Transparante afbeeldingen in Microsoft Word (en Power Point)

Een transparante kleur kiezen Office 2003

In Word 2003 is het kiezen van een transparante kleur een fluitje van een cent. Wanneer je op een afbeelding klikt, verschijnt wellicht de werkbalk “Afbeelding”. Wanneer deze balk niét verschijnt, klik je met je rechter muisknop op de afbeelding en kies je “Werkbalk Afbeelding Weergeven”.

Nu je de werkbalk hebt, zoek je een knopje met een soort toverstokje, dat naar een hoekje wijst.
Klik op die knop en vervolgens op de witte achtergrond.

De kleur die je hebt aangeklikt zal doorheen de hele afbeelding, transparant worden. Het nadeel hiervan is, dat je ook het wit van de ogen transparant zal worden, wat een raar effect geeft. (Zie voorbeeld links)

Het probleem van de doorzichtige ogen, los ik op door twee witte ovaaltjes te tekenen in Word, en deze achter de afbeelding te plaatsen.

Doorzichtigheid in Office 2007

De mannen van Microsoft hebben deze knop nog wat verder verstopt in de de 2007 versie van Word.

Klik eerst je afbeelding aan
Boven aan kies je het menu ‘Hulpmiddelen voor afbeeldingen’
Helemaal links klik je op ‘Andere kleuren’ en daarbij op ‘Doorzichtige kleur instellen’
Nu kan je opnieuw de kleur kiezen die je doorzichtig wil maken.

Ook hier kan je weer datzelfde probleem zien terugkeren met delen van de tekening die ongewild meer transparant worden.

De achtergrond hoéft trouwens niet wit te zijn om hem transparant te maken. Je kan elke kleur kiezen uit de tekening. Deze zal automatisch doorzichtig worden.

2. Transparante afbeeldingen in Pages (en Keynote)

Op de Mac heeft men ook een oplossing gevonden die wat eleganter is als die van Microsoft. Helaas voorzag men bij Apple geen knop voor transparantie, je moet het zoeken in een menu.

Klik je afbeelding aan
Uit het menu Opmaak, kies je voor “Direct alpha”

Je pijltje verandert nu in een ‘toverstafje’ waarmee je door te klikken en slepen, meer of minder achtergrond doorzichtig maakt. Je ziet onmiddellijk wat je transparant maakt, omdat alles wat transparant wordt lichtblauw kleurt. Meer nog, je kan verschillende delen van je afbeelding aanklikken en zo meerdere plekjes transparant te maken.

Doordat je in Pages niet zomaar een kleur transparant maakt doorheen de hele afbeelding, maar selectief werkt, voorkom je de problemen die je in Office hebt.

Fototip 4 betere foto’s met flits

Foto’s met flash zijn zelden een succes omdat ze vaak deels onderbelicht zijn en deels overbelicht. Wie kreeg nog nooit een foto waarbij je een pikzwarte achtergrond had, met een witte persoon op de voorgrond? De kleine fototoestellen en een ingebouwde flash volstaan simpelweg niet om bij een te kort aan licht, mooie foto’s te maken. Verwacht dus niet dat je op een donkere avond een prachtportret zal schieten met je flash.

Toch is het je enige hulp om bij gedempt licht, zoals op familiefeestjes, toonbare resultaten te behalen. Onthoud bij flitsen volgende regels:

• Ga nooit te dicht bij het onderwerp staan, dan is het sowieso overbelicht (wit). Respecteer een afstand van ongeveer 1 meter
• Overschat de kracht van je camera niet. Een afstand van 3 a 4 meter is een mooie flitsafstand. Alles wat verder staat zal onderbelicht zijn en dus zwart op je foto. Flitsen op concerten of in kerken is dus nutteloos.
• Gebruik de rode-ogen flits nooit. Het zal er voor zorgen dat de mensen nog raarder gaan poseren omdat ze weten dat de foto op komst is, ze gaan hun ogen toeknijpen door de flits, maar het probleem blijft bestaan.

Gebruik voor alle foto’s in een donkere omgeving de nachtportret modus. Je camera zal proberen de sfeer op de foto te krijgen (van kaarslicht bijvoorbeeld) door een langere sluitertijd en (daarna) flitsen om de mensen scherp op beeld te krijgen. Hierdoor wordt het natuurlijk licht enigszins bewaard: de opening van je camera blijft lang openstaan om veel licht binnen te krijgen. Zo krijg je geen typische flitsfoto met helle lichten en zwarte schaduwen, tenminste als je camera degelijke nachtportretten trekt. Plaats de camera stabiel op een driepoot of een tafel, zo is de achtergrond ondanks met langere sluitertijd scherp.

Er is nog een toepassing van flitsen die vaak over het hoofd gezien wordt. In klaarlichte dag, bij felle zon, kan flitsen ook aangewezen zijn. Hierdoor verdwijnen storende schaduwen in de gezichten van de geportretteerden. Deze ‘invulflits’ kan je ook gebruiken om mensen te fotograferen die voor een raam staan, of licht tegenlicht.

Meer artikels voor beginnen met fotografie:

Dit is het eerste artikel in een reeks van 5 artikels:

• Tip 1: Neem veel foto’s!
• Tip 2: Controleer voor je afdrukt.
• Tip 3: Gebruik de juiste instelling
• Tip 4: Let op met flitsen
• Tip 5: Denk aan je compositie

Begin je te werken met een spiegelreflexcamera, dan kan ik je deze artikels aanraden:

• Deel 1: Beginnen fotograferen met een spiegelreflexcamera: voor- en nadelen
• Deel 2: Bijlezen op de theorie van het fotograferen en nabewerken op de computer
• Deel 3: Extra materiaal: portretlens, zoomlens en opzetflitser
• Deel 4: Conclusie: het is niet (enkel) het materiaal, het is vooral je oog dat voor mooie foto’s zorgt

En wil je weten hoe je voor één euro als een professionele opzetflash kan flitsen, lees dan dit artikel:

• Professioneel flitsen voor één euro? Het kan, zelfs zonder aparte flash.

Fotografie basistip 3: gebruik NOOIT de ‘auto’-stand

Het eerste wat men je in de winkel vertelde toen je je camera kocht was wellicht: “Je draait het keuzewieltje bovenaan op het groene cameraatje om foto’s te trekken. En je draait het naar het play-symbool (of drukt op een toets) om je foto’s te herbekijken.“

En dat klopt natuurlijk: je fototoestel zal in de “groene stand” álle instellingen automatisch instellen. Het toestel zal het licht meten, zal het contrast meten, zal al dan niet de flits laten aangaan, … Dat is handig natuurlijk, maar je camera kan helaas niet raden, wat jij met je foto wil bekomen. Want afhankelijk van je bedoelingen, zullen de instellingen van je camera anders moeten zijn.

Voorbeeld 1: een panorama-foto met je kinderen aan de zijkant van de foto

Het is een traditionele vakantiefoto: je wil zowel je kinderen (of je geliefde) als het prachtige uitzicht fotograferen. Je zet je kinderen (niet in het midden!!) van het kader, en het prachtige uitzicht vult de rest van de foto. Op dat moment wil je dat zowel je kinderen als de achtergrond zo scherp mogelijk zijn.

Voorbeeld 2: je wil een portretfoto met een scherpe voorgrond en een vage achtergrond

Ook deze traditionele foto kent iedereen: je wilt het gezicht haarscherp op de foto. De achtergrond, die het van weinig belang is,  moet onscherp zijn.

Je toestel kan al die situaties perfect aan, maar kan niet uit zichzelf inschatten wat jij wil. Want waar je bij de landschapfoto zo veel mogelijk scherpte wil in de achtergrond, zal je in portretfoto zij weinig mogelijk scherpte willen.

Je vertelt de camera wat je wil, door de juiste modus te gebruiken:

Zowat elke camera heeft een landschap-modus. Hierbij zal je camera (door een kleine diafragma-opening) voor zo veel mogelijk scherpte proberen zorgen. En daarbij  houdt de camera nog steeds rekening met het licht, het contrast tussen de lichte en donkere delen, …

Bij de portret-modus zal je camera net proberen zorgen voor een scherpe voorgrond, en een onscherpe achtergrond (door een grote diafragma-opening). En ook hier zal je camera rekening blijven houden met de omstandigheden zodat je foto niet overbelicht wordt.

Wanneer je bovenstaande foto’s in automatische stand (groene stand) zou schieten, kiest je camera voor de gulden middenweg. Hierdoor zal landschapsfoto misschien net niet scherp genoeg zijn en je portretfoto het dramatische effect missen.

Gebruik dus de verschillende modi  om het toestel op weg te helpen. De handleiding van je toestel vertelt je zeker waarvoor elke modus geoptimaliseerd is.

Voor wie nog meer wil lezen over portretfotografie kan ik volgende korte artikels aanraden. Ze geven een aantal pasklare tips voor mooie portretfoto’s. Een overzicht van de meest gebruikte camerastanden vind je dan weer op de fotografie leren website.

Meer artikels voor beginnen met fotografie:

Dit is het eerste artikel in een reeks van 5 artikels:

• Tip 1: Neem veel foto’s!
• Tip 2: Controleer voor je afdrukt.
• Tip 3: Gebruik de juiste instelling
• Tip 4: Let op met flitsen
• Tip 5: Denk aan je compositie

Begin je te werken met een spiegelreflexcamera, dan kan ik je deze artikels aanraden:

• Deel 1: Beginnen fotograferen met een spiegelreflexcamera: voor- en nadelen
• Deel 2: Bijlezen op de theorie van het fotograferen en nabewerken op de computer
• Deel 3: Extra materiaal: portretlens, zoomlens en opzetflitser
• Deel 4: Conclusie: het is niet (enkel) het materiaal, het is vooral je oog dat voor mooie foto’s zorgt

En wil je weten hoe je voor één euro als een professionele opzetflash kan flitsen, lees dan dit artikel:

• Professioneel flitsen voor één euro? Het kan, zelfs zonder aparte flash.

Eergisteren kreeg je al de eerste fotografietip: trek veel foto’s. Vandaag kijken we hoe we fotoproblemen kunnen vermijden.

Tip 2 voor goede foto’s:
Controleer voor je afdrukt

Het lijkt vanzelfsprekend dat je goed kijkt naar wat je fotografeert. Toch maakt iedereen  het wel eens mee, dat er een lelijke vuilbak of lantaarnpaal mee gefotografeerd werd. Zorg dat je kijkveld zuiver is, en dat er één centraal element is in je foto. Vermijd rommelige foto’s waarin je alles tegelijkertijd wil vastleggen. Controleer dus voor je afdrukt of je hele onderwerp op de foto staat en dat het onderwerp niet verstoord wordt door ontsierende elementen.

Maar kijk niet alleen naar de voorgrond. Ook de achtergrond verdient een korte controle. Het typische voorbeeld is de boom die uit iemands hoofd groeit. Wanneer er in de verte een boom staat, recht achter de portretteerde zal het lijken alsof de boom uit de kruin van je onderwerp groeit. Kijk ook eens of de achtergrond niet te druk isen niet beter tot z’n recht komt wanneer je uit een andere richting fotografeert.

Op de eerste tip kwam nog een leuke reactie binnen van Herman Huys. Hij is beroepsfotograaf in Sint-Niklaas, docent fotografie aan Syntra Antwerpen en geeft workshops in eLiMaGestudio. Zijn eerste basistip voor fotografie is: zorg dat je batterij(en) opgeladen zijn. En da’s ook weer een waarheid als een koe.



Meer artikels voor beginnen met fotografie:

Dit is het eerste artikel in een reeks van 5 artikels:

• Tip 1: Neem veel foto’s!
• Tip 2: Controleer voor je afdrukt.
• Tip 3: Gebruik de juiste instelling
• Tip 4: Let op met flitsen
• Tip 5: Denk aan je compositie

Begin je te werken met een spiegelreflexcamera, dan kan ik je deze artikels aanraden:

• Deel 1: Beginnen fotograferen met een spiegelreflexcamera: voor- en nadelen
• Deel 2: Bijlezen op de theorie van het fotograferen en nabewerken op de computer
• Deel 3: Extra materiaal: portretlens, zoomlens en opzetflitser
• Deel 4: Conclusie: het is niet (enkel) het materiaal, het is vooral je oog dat voor mooie foto’s zorgt

En wil je weten hoe je voor één euro als een professionele opzetflash kan flitsen, lees dan dit artikel:

• Professioneel flitsen voor één euro? Het kan, zelfs zonder aparte flash.

Met het oog op de vakantie publiceer ik vanaf vandaag 5 tips voor absolute beginners in de fotografie. Verwacht geen tips over diafragma, resolties en pixels, maar heel laagdrempelige en praktische aanwijzingen om je foto’s te verbeteren. Vijf tips, die je zelfs aan je kinderen kan uitleggen om beter te fotograferen.

Tip voor betere foto’s nummer 1:
Neem veel foto’s

De beste tip die ik ooit kreeg* voor fotografie is véél foto’s trekken. Het is veel leuker om tussen 100 foto’s 10 pareltjes te ontdekken, dan te merken dat geen van 10 foto’s die je trok geslaagd is. Trek dus veel foto’s, trek foto’s dubbel maar in een andere voorkeursinstelling van je toestel. Trek hetzelfde portret van je kinderen drie keer, om zeker te zijn van de leukste glimlach… Behalve een extra geheugenkaart, die de dag van vandaag toch spotgoedkoop zijn, kost het je niks.

Je komt met héél veel foto’s naar huis, als je deze tip gebruikt. Er zullen zeker een paar geslaagde ‘shots’ tussen je resultaten zitten. Vergelijk ze met de foto’s die minder geslaagd zijn en probeer te analyseren waarom de ene foto beter gelukt is als de andere.

Je foto’s sorteren doe je liefst niet in mappen op je harde schijf, maar laat je doen door een programma dat daarin gespecialiseerd is. Zowel op PC als Mac kan je gebruik maken van Picasa, de gratis foto-beheer-software van Google, die je foto’s netjes ordent. Je krijgt ook meteen de mogelijkheid om je foto’s te delen met anderen in (gratis) webgalerijen.

* ‘t Is een veel gehoorde tip, maar ik kreeg hem van Erwin Taets. Hij trekt fantastische pretparkfoto’s die te bewonderen zijn op zijn website www.fotogalerijen.be Hij bewijst ook dat fotograferen geen kwestie is van duur materiaal: hij neemt z’n foto’s met een eenvoudige digitale pocketcamera. En toch kozen pretparken als Walibi en Bellewaerde zijn foto’s boven die van een beroepsfotograaf om hun brochures vorm te geven.

Meer artikels voor beginnen met fotografie:

Dit is het eerste artikel in een reeks van 5 artikels:

• Tip 1: Neem veel foto’s!
• Tip 2: Controleer voor je afdrukt.
• Tip 3: Gebruik de juiste instelling
• Tip 4: Let op met flitsen
• Tip 5: Denk aan je compositie

Begin je te werken met een spiegelreflexcamera, dan kan ik je deze artikels aanraden:

• Deel 1: Beginnen fotograferen met een spiegelreflexcamera: voor- en nadelen
• Deel 2: Bijlezen op de theorie van het fotograferen en nabewerken op de computer
• Deel 3: Extra materiaal: portretlens, zoomlens en opzetflitser
• Deel 4: Conclusie: het is niet (enkel) het materiaal, het is vooral je oog dat voor mooie foto’s zorgt

En wil je weten hoe je voor één euro als een professionele opzetflash kan flitsen, lees dan dit artikel:

• Professioneel flitsen voor één euro? Het kan, zelfs zonder aparte flash.